Jesień w Małopolsce to okres niezwykły – nie tylko ze względu na złote liście na szlakach, ale przede wszystkim przez redyki, czyli tradycyjny powrót owiec z hal do gospodarstw. W najbliższych tygodniach setki i tysiące zwierząt przemaszerują przez podhalańskie, pienińskie, gorczańskie i beskidzkie miejscowości. Sprawdziliśmy, gdzie i kiedy warto się wybrać, ze szczególnym uwzględnieniem trzydniowego święta w Szczawnicy.
Redyk jesienny (nazywany w gwarze regionalnej osodem) to nie widowisko stworzone na potrzeby turystyki, lecz autentyczny, wieńczący miesiące ciężkiej pracy finał sezonu wypasowego. Przez stulecia to właśnie ten rytm wyznaczał życie górskich społeczności – wiosną owce wychodziły w góry, a jesienią wracały pod opieką baców i juhasów do swoich właścicieli w dolinach.
Szczawnica sercem jesiennych redyków (8–10 października)
Największym i najbardziej widowiskowym wydarzeniem nadchodzących tygodni będzie XI Redyk Jesienny w Szczawnicy, który potrwa od czwartku do soboty (8–10 października).
Organizatorzy przygotowali bogaty, trzydniowy program:
- 8 października (czwartek): Przy dolnej stacji PKL Palenica ruszy „Dzień Kultury Pasterskiej – Żywa Bacówka”. Będzie można osobiście porozmawiać z bacą, zobaczyć mobilną bacówkę oraz przyjrzeć się z bliska pokazom wyrobu tradycyjnych serów górskich: bundzu, oscypków i redykołek.
- 9 października (piątek): Przez miasto przejdzie redyk bacy Józefa Klimowskiego, wędrujący z Beskidu Niskiego na Podhale. Na Palenicy zaplanowano warsztaty rodzinne, animacje i wspólne spacery z przewodnikiem w stronę Szafranówki.
- 10 października (sobota – FINAŁ): Kulminacyjny dzień wydarzenia. Setki owiec poprowadzi przez centrum Szczawnicy baca Andrzej Majerski wraz z juhasami i psami pasterskimi. Przemarszowi towarzyszyć będą występy kapel oraz zespołów regionalnych, a wieczorem na scenie zagra zespół Pectus.
Kalendarz redyków w Małopolsce – Październik / Listopad
Oprócz Pienin kierdle zobaczymy m.in. na Podhalu, w Gorcach, Beskidzie Sądeckim oraz na Orawie. Oto pełna rozpiska nadchodzących wydarzeń:
- 3 października: Ochotnica Górna, Spytkowice, Obidza oraz Rabka-Zdrój
- 4 października: Zakopane (Polana Szymoszkowa – redyk bacy Mariana Barnasia) oraz Siwa Polana (rejon Doliny Chochołowskiej)
- 8–10 października: Szczawnica (XI Redyk Jesienny)
- 11 października: Zakopane, Nowy Targ oraz Koninki
- 17 października: Dzianisz oraz Kluszkowce
- 17–20 października: Wielodniowy redyk trasą ze Skawicy do Poronina
- 24 października: Baligówka – Stare Bystre
- 25 października: Ludźmierz
- 7 listopada: Lipnica Wielka (Orawski Osod na Wołoskim Szlaku)
