Reklama
Jacek Majchrowski
Reklama

– Na Rynku znajduje się posterunek Policji, a jak mawiają złośliwie niektórzy: sklep z Policją. Budynek należy do miasta (nie pamiętam, czy w całości, czy w części) i chciałem przekazać go Policji na normalny komisariat. Niestety, z powodów braków kadrowych, Policja nie była w stanie go przejąć i obsadzić – pisze dla Kanału Krakowskiego prof. Jacek Majchrowski.

Tragiczne wydarzenia, jakie miały miejsce kilka dni temu w Krakowie, skłaniają do refleksji nad bezpieczeństwem w naszym mieście. Refleksji, które być winny warte przemyślenia nie tylko przez władze miasta, ale przede wszystkim przez władze państwowe, tak wykonawcze, jak i ustawodawcze.

Kurczak, Zełenski i zapory na pilota

Skupmy się jednak na tym, co do tej pory zostało powiedziane i to jedynie, co jest dosyć smutne, przez prezydenta miasta. Władze centralne nie zabrały bowiem w tej sprawie głosu. Z drugiej strony może to i dobrze, bo nie należy w tak ważnych kwestiach wypowiadać się pod wpływem emocji.

Wróćmy przeto do wypowiedzi prezydenta, który zabrał głos w tej kwestii kilkakrotnie, i chwała mu za to. 

Po raz pierwszy na spotkaniu u pana wojewody, gdy ubrany identycznie jak prezydent Zełenski na początku wojny na Ukrainie, porzuciwszy – jak donosi jedna ze sprzyjających mu stacji – kurczaka w sosie słodko-kwaśnym – zapowiedział budowę wokół Rynku zapór podnoszących się „na pilota”.

Miały chronić. Potrafią zawieść

Pozwolicie Państwo, że odniosę się do tego w oparciu o doświadczenia z okresu, gdy kierowałem miastem. Jest to o tyle istotne, że do kwestii tej obecny prezydent wrócił po kilku dniach w rozmowie z inną stacją telewizyjną. W latach, gdy kierowałem miastem, zostały zainstalowane tego typu zapory w dwóch miejscach: przed Urzędem Miasta i po obu stronach ulicy Stolarskiej.

Pierwsze miały na celu ograniczenie wjazdu obcych samochodów na parking przed urzędem, drugie zainstalowane zostały na prośbę Konsulatu Stanów Zjednoczonych w obawie przed zamachami. Uzasadnieniem było to, że jest to ulica, na której znajduje się kilka konsulatów.

Wysuwane zapory na Stolarskiej / fot. Google Maps

Obie zapory dotyczyły niewielkiego i zamkniętego terenu, na którym znajdują się policjanci lub strażnicy miejscy, mogący w każdej chwili zapory otworzyć. Tak na marginesie, generalnie nie zalecałbym tego typu zabezpieczenia ze względu na dużą ich zawodność. Są one bowiem dostosowane do klimatu panującego w Europie Południowej, w Polsce ze względu na opady i mrozy są one zawodne, zwłaszcza w miesiącach zimowych. Nie mówiąc już o mechanicznych uszkodzeniach, spowodowanych choćby nieostrożnym cofaniem samochodów. 

A jeśli zamachowiec wybierze drona?

Wracając do koncepcji obudowania Rynku Głównego owymi zaporami. Po pierwsze rodzi się pytanie, dlaczego tylko samego Rynku, nie zaś na przykład Placu Nowego czy ulicy Szerokiej, gdzie także są tłumy, a można tam jeszcze dodać element ideologiczny.

Wracając do Rynku Głównego, dochodzi do niego 11 ulic. Można też wjechać przez Plac Mariacki, a więc inwestycja w bariery jest dosyć spora. Wszystko to opiera się na założeniu, że kolejny terrorysta (mam nadzieję, że takiego nie będzie) będzie chciał wjechać na Rynek autem osobowym.

Zapominamy, że znane są przypadki terrorystów samobójców, którzy mogą wejść na Rynek w pasie szahida, z bronią pod płaszczem lub zaatakować przy pomocy dronów, których zdobycie lub budowa nie nastręcza w chwili obecnej trudności. I po co wówczas słupki wychodzące z ziemi?

Śmiertelna pułapka

Podejmując taką decyzję, pamiętać należy, iż na Rynku znajduje się kilkadziesiąt, o ile nie kilkaset podmiotów gospodarczych (kramy, sklepy, restauracje itp.), dorożki i Kościół Mariacki, w którym odbywają się śluby. Pytanie, kto będzie obsługiwał ich wszystkie wjazdy i wyjazdy?

Jeden ze znajomych policjantów zwrócił mi uwagę na jeszcze jeden element: załóżmy, że sprawca faktycznie przedrze się przez otwarte zapory. Gdy zacznie strzelać, w ramach alarmu zapory zostaną zamknięte, a on zostanie uwięziony na płycie Rynku. Można wówczas przypuszczać, że całą posiadaną amunicję wykorzysta, strzelając do ludzi na Rynku.

Betonowe zapory

Rodzi się więc pytanie, czy sprawę należy tak pozostawić. Otóż – i to jest moje subiektywne zdanie – rozwiązaniem są betonowe zapory instalowane w sytuacjach imprez masowych organizowanych na Rynku lub innym placu. Doświadczenia z targów w Niemczech i we Włoszech pokazują, że zamachowiec może chcieć wjechać w tłum cięższym niż osobowy samochodem. I tyle byłoby na tyle o wysuwanych zaporach.

Pieniądze były. Zabrakło funkcjonariuszy

W wypowiedzi dla Telewizji Polsat prezydent Gibała poruszył jeszcze dwa istotne zagadnienia: Policji w kontekście liczby funkcjonariuszy i ich współpracy oraz roli Straży Miejskiej. Zacznijmy od Policji. Tu jest kilka kwestii.

Łukasz Gibała (po prawej) podczas odprawy premiera Donalda Tuska z ministrami, wojewodą i służbami w Krakowie / fot. MUW

Po pierwsze, Policja nigdy nie była dofinansowana w stopniu wystarczającym. My, jako miasto, zapłaciliśmy za blisko 300 radiowozów, bądź w całości, bądź po połowie z Ministerstwem Spraw Wewnętrznych, a także inwestowaliśmy w sprzęt do kontroli jakości powietrza. Finansowaliśmy także wspólne patrole Policji i Straży Miejskiej. I tu uwaga – bardzo często Policja oddawała nam część pieniędzy przeznaczonych na te patrole, ponieważ z powodu braków kadrowych nie mogła ich w pełni wykorzystać.

Wiąże się z tym jeszcze jedna bardzo istotna kwestia. Na Rynku znajduje się bowiem posterunek Policji, a jak mawiają złośliwie niektórzy: sklep z Policją. Budynek należy do miasta (nie pamiętam, czy w całości, czy w części) i chciałem przekazać go Policji na normalny komisariat. Niestety, właśnie z powodów braków kadrowych, Policja nie była w stanie go przejąć i obsadzić. Może w sytuacji sprzed kilku dni teraz wyglądałoby to inaczej.

"Sklep z Policją"

Straż Miejska z bronią?

I tu wtręt do polityków krytykujących sytuację z 7 listopada. To właśnie za waszych czasów były w Policji owe braki, to wy jej nie dofinansowaliście na tyle, ile tego wymagała. Obecnie sytuacja jest już inna i może należy wrócić do tego rozwiązania. Zamiast przesuwać etaty z Komendy Miejskiej na okoliczne wsie, należy mieć świadomość, że liczby etatów w Krakowie nie powinno się liczyć według liczby mieszkańców, ale dodając do tego kilka milionów turystów, którzy przecież także w tej masakrze ucierpieli.

fot. SMMK

I sprawa ostatnia – Straż Miejska. Za moich kadencji liczba strażników wzrosła ponad trzykrotnie. Opowieści dotyczące jej likwidacji głoszone przez niektóre środowiska należy włożyć ad acta. Natomiast należy przemyśleć jej rolę: czy ma być nadal formacją strzegącą porządku, czy też należy nadać jej szersze uprawnienia, łącznie z wyposażeniem w broń? Tu tylko sygnalizuję ten temat, bo sam nie mam w tej kwestii wyrobionego zdania.

Kraków potrzebuje systemu

Sumując te rozważania. Po pierwsze, kwestia zapór – potrzebne są na pewno, natomiast w jakiej formie i gdzie, pozostaje to do dyskusji. Po drugie, należy się zastanowić nad wprowadzeniem systemów antydronowych, bo to moim zdaniem jest kluczowe. Po trzecie, należy, korzystając z okazji, naciskać na zwiększenie limitów etatowych w Komendzie Miejskiej. I po czwarte, zastanowić się należy nad rolą Straży Miejskiej.

Na tle tych wszystkich kwestii istotną sprawą jest kwestia przemyślanego monitoringu. Cieszy mnie więc, że prezydent Krakowa zaapelował o 10 mln zł z budżetu państwa na wyposażenie powstającego Centrum Bezpieczeństwa i Monitoringu.

Centrum, którego budowę zapoczątkowałem podpisując pierwsze umowy, ma być miejscem, w którym skupią się dyspozytorzy Centrum Zarządzania Kryzysowego, Policji, Straży Pożarnej i Straży Miejskiej. Takie rozwiązanie pozwoli usprawnić współpracę służb, ułatwić koordynację działań oraz przyspieszyć przepływ informacji podczas interwencji i sytuacji kryzysowych.

Jacek Majchrowski - były prezydent Krakowa w latach 2002 - 2024

***

* tytuł i śródtytuły podchodzą od redakcji

ZOBACZ TAKŻE: Majchrowski: „Należy pochylić głowę i, posypując ją popiołem, skulić się w kącie...”

Podobał Ci się ten tekst? Udostępnij go znajomym i obserwuj nas w mediach społecznościowych!

Czytaj także