Reklama
Metro za głosy? Budżet Gibały może otworzyć nową polityczną rozgrywkę w Krakowie
Reklama

Łukasz Gibała odstawia krakowskie metro na boczny tor. W projekcie budżetu na 2027 rok zabrakło pieniędzy nawet na dalsze przygotowania inwestycji. Decyzja spotkała się z krytyką radnych Prawa i Sprawiedliwości, a przed prezydentem najważniejsze głosowanie końcówki roku. Czy metro stanie się przedmiotem budżetowych negocjacji?

Jeszcze w kampanii wyborczej w 2024 roku sztab Łukasza Gibały zapowiadał wbicie pierwszej łopaty pod budowę metra do 2029 roku. Dwa lata później, już jako prezydent Krakowa, Gibała przedstawia projekt budżetu, w którym nie przewidziano pieniędzy nawet na dalsze przygotowanie tej inwestycji.

Metro wysiada na przystanku „Brak pieniędzy”

O zmianie stanowiska władz miasta poinformował wiceprezydent Karol Wałachowski. Magistrat tłumaczy decyzję brakiem gwarancji finansowania ze strony rządu i Unii Europejskiej. Zamiast metra władze chcą koncentrować się na rozwoju komunikacji tramwajowej.

Karol Wałachowski / fot. UMK

Problem w tym, że budowa metra od początku była przedsięwzięciem wymagającym wielomiliardowego wsparcia zewnętrznego. Według dotychczasowych szacunków sama inwestycja miałaby kosztować 13–15 mld zł. Miasto nie było w stanie sfinansować jej samodzielnie ani za poprzednich władz, ani obecnie.

W lipcu 2026 roku magistrat informował jeszcze o zabezpieczeniu 188 mln zł w wieloletnich planach finansowych na przygotowanie metra. Dziś kontynuacja tych prac stanęła pod znakiem zapytania.

PiS: najpierw dokumentacja, potem pieniądze

Decyzja władz miasta wywołała reakcję radnych Prawa i Sprawiedliwości.

Michał Drewnicki, radny PiS i były kandydat na prezydenta Krakowa, przekonuje, że metro jest konieczne dla dalszego rozwoju miasta i całej aglomeracji. Zwraca przy tym uwagę na znaczenie przygotowania inwestycji.

Chcąc uzyskać niezbędne wsparcie z budżetu państwa należy mieć przygotowane dokumenty

– napisał radny w mediach społecznościowych.

Radni PiS / fot. Łukasz Michalik

Podobnie wypowiedziała się Agnieszka Paderewska. Radna przyznaje, że bez wsparcia rządowego i europejskiego Kraków nie udźwignie tak kosztownej inwestycji. Jej zdaniem warto jednak zachować gotowość do powrotu do projektu, kiedy pojawią się bardziej sprzyjające warunki finansowe i polityczne.

To istotna różnica w podejściu do inwestycji. Jedna kwestia to znalezienie kilkunastu miliardów złotych na budowę podziemnej kolei. Inną jest finansowanie dokumentacji, badań i decyzji administracyjnych, bez których przyszłe rozpoczęcie budowy również nie będzie możliwe.

Co ciekawe, jeszcze 21 października Rada Miasta Krakowa przyjęła rezolucję w sprawie objęcia metra przepisami usprawniającymi realizację kluczowych inwestycji infrastrukturalnych. Za dokumentem głosowali także Drewnicki i Paderewska.

Budżet, czyli polityczna arytmetyka

Przed Łukaszem Gibałą kolejne wyzwanie. Projekt budżetu miasta na 2027 rok musi uzyskać poparcie Rady Miasta Krakowa. A tutaj sytuacja prezydenta jest daleka od komfortowej.

W 43-osobowej radzie klub Kraków dla Mieszkańców liczy pięciu radnych. Prawo i Sprawiedliwość ma dwanaście mandatów. Koalicja Obywatelska dysponuje dziewiętnastoma, Nowa Lewica czterema, a pozostali radni nie należą do klubów.

Sesja RMK / fot. Łukasz Michalik

Oznacza to, że Gibała nie ma własnej większości. Nawet poparcie całego klubu PiS nie zapewniałoby jej automatycznie. Z drugiej strony Koalicja Obywatelska i Lewica łącznie mają liczbę mandatów pozwalającą na przegłosowanie uchwały przy pełnej mobilizacji.

Wszystko zależy zatem od tego, jak ułożą się polityczne porozumienia i które elementy projektu budżetu okażą się dla poszczególnych ugrupowań najważniejsze. W tym układzie metro może stać się jednym z tematów negocjacji.

Budżet w zamian za dalsze prace nad metrem?

Wyobraźmy sobie scenariusz, w którym radni PiS uzależniają swoje poparcie dla budżetu od przywrócenia środków na przygotowanie budowy metra.

Nie oznaczałoby to żądania natychmiastowego rozpoczęcia inwestycji za kilkanaście miliardów złotych. Przedmiotem porozumienia mogłyby być środki na dokumentację, analizy techniczne i dalsze procedury administracyjne. Taki warunek byłby zgodny z publicznie wyrażanym przez radnych PiS przekonaniem, że bez przygotowanego projektu Kraków nie będzie mógł skutecznie ubiegać się o przyszłe dofinansowanie.

Nie ma jednak informacji, by klub PiS rzeczywiście sformułował takie żądanie. To na razie możliwy scenariusz polityczny, a nie zapowiedziane porozumienie. Z perspektywy zwolenników metra stawka jest większa niż jedna pozycja w budżecie. Chodzi o zachowanie ciągłości przygotowań do inwestycji, która od lat pozostaje jednym z najważniejszych tematów krakowskiej polityki transportowej.

Z kolei władze miasta mogą argumentować, że finansowanie dalszych prac bez gwarancji pieniędzy na budowę oznacza ryzyko ponoszenia kosztów bez realnej perspektywy realizacji przedsięwzięcia.

O przyszłości metra zdecyduje nie tylko rząd

Od miesięcy dyskusja o metrze koncentruje się na pytaniu, czy Warszawa i Bruksela znajdą pieniądze na budowę. Tymczasem najbliższa decyzja będzie zapadać znacznie bliżej - w krakowskiej Radzie Miasta.

Sesja RMK / fot. Łukasz Michalik

Radni będą musieli rozstrzygnąć, czy w budżecie na 2027 rok powinny znaleźć się środki na dalsze przygotowania do inwestycji, czy też projekt należy zamrozić do czasu uzyskania gwarancji finansowania.

PiS może odegrać w tej dyskusji istotną rolę. Nie dlatego, że samodzielnie dysponuje głosami wystarczającymi do uchwalenia budżetu, lecz dlatego, że jego radni publicznie opowiadają się za kontynuowaniem prac przygotowawczych.

Czy wokół tej kwestii powstanie ponadpartyjne porozumienie? Czy metro stanie się jednym z warunków poparcia przyszłorocznego budżetu? A może samorządowa arytmetyka okaże się ważniejsza od wieloletnich deklaracji?

Jedno jest pewne: zanim Kraków rozstrzygnie, skąd wziąć miliardy na budowę metra, musi zdecydować, czy chce nadal przygotowywać się do jego budowy.

ZOBACZ TAKŻE: Moje referendum jest lepszy niż twoje! Gibała wyrzucił do kosza głosy mieszkańców

Podobał Ci się ten tekst? Udostępnij go znajomym i obserwuj nas w mediach społecznościowych!

Czytaj także